Kapitein Schrikkel en de gemaskeerde Stekelvarkens


Grebbelinie S3- (rechts) en S7-(links) kazematten en de
eerste proefexemplaren met Schrikkel-camouflagepatroon.

Aanleiding
In 2021 bestaat de vereniging Mars et Historia 55 jaar. Het bestuur besluit om dit 11e lustrum te vieren met een symposium in het Nationaal Militair Museum in Soesterberg met als thema ‘Militaire Camouflage’.

Dit onderwerp kan worden uitgewerkt in een serie voordrachten en presentaties van exponaten.
Door de coronamaatregelen die gedurende 2021 veel evenementen onmogelijk maken zal dit symposium in het voorjaar van 2022 plaatsvinden.

Idee
Ik heb in mijn archief al langer een kopie van een tekening uit het Nationaal Archief met een serie kleine schetsjes van camouflagepatronen voor een S3-mitrailleurkazemat, in de wandeling ook wel 'Stekelvarken' genoemd.
Het zijn ontwerpen van kapitein J.L. Schrikkel die hij in 1939 heeft gemaakt.
In het taalgebruik van die tijd heette het ‘maskeringsschilderingen voor gevechtsopstellingen’.

Dat brengt me op het idee om op basis van deze schetsjes een nieuwe reeks bouwplaatmodellen te maken.
De kapitein Schrikkel heeft deze ontwerpen indertijd gemaakt voor het Bureau Stellingbouw Middelburg. De tekening met schetsjes, begeleidende dienst-correspondentie en kleurkaarten van betonverfproducenten, zijn door een collega forten-hobbyist in het Nationaal Archief aangetroffen.
Voor mij voldoende historisch verantwoord materiaal om voor mijn modellen te gebruiken.
De bouwplaatsets zullen ook een mooie aanvulling zijn op de twee bestaande Grebbelinie-kazematten S3 en S7 in mijn bouwplatenprogramma.

Links: de schetsen voor maskeringsschilderingen van S3-gevechtsopstellingen van kapitein Schrikkel, acht verschillende ontwerpen.


Van Schrikkel-schets naar S3-patroon in schaal 1:35

(1) Detail uit de grote prent:
Patroon III Dishoek.
Op deze ontwerpschets staan nummers in de kleurvlakken. 

Meer over deze nummers
zie rechts bij (3) en (4).

(2) De belijning van de kleur-vlakken inschetsen op de muren en dak van de S3.

(3)  Op de grote prent staat rechts-onder een opsomming van nummers en een bijhorende kleurnaam. Deze combinaties werden in 1939 door de verf-leveranciers gebruikt.
Op een digitale RAL-kleuren-kaart zoek ik een kleur met die naam en 'maak' vervolgens die kleur in het tekenprogramma CorelDRAW en koppel dit met de vroeger gebruikte nummers.

(4)  De schets van afbeelding 2 wordt gescanned en digitaal ingekleurd met de  kleur-nummers van afbeelding 3

De kleurweergave blijft een 
'beredeneerde gok'. De kleuren-
kaarten uit 1939 zijn sterk verkleurd en in het veld zijn nauwelijks bruikbare verfresten te vinden.


De eerste idee-schetsen voor vijf S3-kazematten en een bijhorend maskeringspatroon

Model 1 / patroon I
Volledig aangeaard met loopgraaftoegang.

 

Model 2 / patroon III
Volledig betonwerk te zien, voor een kwart aangeaard.

Model 3 / patroon II
Doorgezaagd met zicht op betonwapeningsijzer.

Model 4 / patroon VII
Weinig aangeaard met loopgraaftoegang.

Model 5 / patroon VIII
Niet aangeaard, tegen de achtergrond van een bosrand. Beschilderd met de suggestie van een schuur.


Model 6: een bijzondere uitvoering van de S3, met een verticale koker aan de achterzijde om via klimijzers de ingang te bereiken. Dit type S3k werd gebouwd in waterkerende dijken waar minimale verstoring van het dijklichaam een voorwaarde is. 

Voor de maskering van deze S3k kan ik dankbaar gebruikmaken van het werk van collega illustrator Sander van den Berg.

Frontaanzicht van het kale beton van een ingegraven S3k. 
Kartonmodel in schaal 1:35.

Digitale 3D illustratie van een S3k van Sander van den Berg.

Maskeringspatroon op de uitslag van het karton model.

Forten, bunkers en historisch geschut getekend door Sander van den Berg.
Kijk verder...


(Status augustus 2021)

Maak een Gratis Website met JouwWeb